Người dân thôn Việt Yên, xã Diên Hà làm đất chuẩn bị xuống giống lứa rau giống vụ đông.

Đây được xem là hướng tổ chức sản xuất nhằm khắc phục tình trạng nhỏ lẻ, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi để áp dụng cơ giới hóa, đồng bộ các giải pháp kỹ thuật và nâng cao hiệu quả trên cùng đơn vị diện tích. Bên cạnh đó, tỉnh chú trọng xây dựng các vùng sản xuất tập trung, lựa chọn cây trồng có giá trị kinh tế cao, gắn sản xuất với thị trường tiêu thụ.

Cơ cấu cây trồng được định hướng theo hướng lựa chọn những giống có chất lượng, hiệu quả kinh tế cao, phù hợp thị trường và dễ tiêu thụ kết hợp với tính toán theo thời điểm thu hoạch lúa mùa. Những diện tích thu hoạch lúa trước ngày 5/10 được ưu tiên bố trí các cây ưa ấm như ngô nếp, đậu tương, lạc, khoai lang, rau sớm, hành tỏi, bí đỏ, bí xanh, dưa chuột, ớt. Với diện tích thu hoạch sau ngày 5/10, bố trí nhóm rau ăn lá ngắn ngày, khoai tây và các loại rau, đậu ưa lạnh. Cùng với đó là áp dụng linh hoạt kỹ thuật làm bầu, trồng xen, trồng gối, làm đất tối thiểu nhằm bảo đảm thời vụ.

Đến nay, nông dân trong tỉnh đang tranh thủ thời tiết thuận lợi tập trung thu hoạch diện tích lúa mùa trà sớm, tạo quỹ đất trồng vụ đông. Đến ngày 27/9, nông dân các địa phương đã gieo trồng được trên 7.200ha cây vụ đông, chủ yếu là ngô, dưa, bí các loại. Những ngày này, đến vựa rau giống tại xã Diên Hà, không khí lao động đang hết sức khẩn trương. Nơi đây là địa chỉ sản xuất rau giống cung cấp cho nhiều thị trường ở các tỉnh phía Bắc, mang lại thu nhập ổn định cho người dân. Hiện tại, ở Diên Hà có gần 300 hộ tham gia sản xuất rau giống, thời vụ tập trung từ tháng 6 âm lịch đến tháng 3 năm sau. Mỗi vụ, nơi đây cung cấp ra thị trường hàng triệu cây giống như su hào, súp lơ, cải bắp, cà chua, xà lách, rau diếp... Nhờ bảo đảm kỹ thuật, lựa chọn giống chuẩn, chất lượng cây giống tại đây luôn đạt tỉ lệ sống cao, phát triển tốt và năng suất cao. Gia đình anh Trần Văn Thuấn, thôn Việt Yên là một minh chứng. Với gần 7 sào trên vườn cao, che chắn cẩn thận, những luống cây giống của gia đình anh không bị ảnh hưởng nhiều bởi thời tiết bất thuận, đang được xuất bán với giá cao. Trồng rau giống đòi hỏi yêu cầu về kỹ thuật rất khắt khe như: Chọn đất, làm đất, trộn phân, ươm giống, che chắn vườn, cách phòng và điều trị bệnh... nên không phải ai cũng làm được. Nhưng bù lại, rau giống mang lại giá trị kinh tế cao gấp nhiều lần trồng lúa và các loại hoa màu khác. Trung bình, cứ khoảng 30 ngày anh Thuấn thu hoạch một lứa cây giống.

Vụ đông năm 2026 - 2027, tỉnh đã có chính sách hỗ trợ 50% kinh phí mua giống cho các tổ chức, cá nhân trực tiếp sản xuất trên diện tích đất trồng 2 vụ lúa nằm trong vùng sản xuất tập trung có quy mô từ 2ha/ vùng trở lên. Cùng với đó, nhằm bảo đảm các mục tiêu chính về tổng diện tích gieo trồng, tổng giá trị sản xuất, trên những diện tích có kế hoạch sản xuất vụ đông, các địa phương cần chủ động tiêu nước trước khi thu hoạch lúa mùa để tạo điều kiện giải phóng đất nhanh; người dân thu hoạch lúa mùa đến đâu, cần sớm tiến hành vệ sinh đồng ruộng và giải phóng đất ngay đến đó với phương châm “sáng lúa, chiều cây vụ đông” - đây là yêu cầu quan trọng bởi thời vụ quyết định lớn đến khả năng sinh trưởng, năng suất và hiệu quả của nhiều loại cây trồng. Thực hiện chủ trương khuyến khích mở rộng tối đa diện tích cây vụ đông trên đất 2 lúa, nhất là cây ngô, rau màu, rau quả xuất khẩu, các địa phương cần tạo điều kiện thuận lợi để thu hút các công ty, doanh nghiệp cùng với HTX và nông dân liên kết sản xuất và bao tiêu sản phẩm, nâng cao hiệu quả sản xuất vụ đông. Để bảo đảm khung thời vụ gieo trồng vụ đông, đối với nhóm cây ưa ấm, người dân cần phải gieo trồng kết thúc trước 10/10; đối với nhóm cây ưa lạnh, đặc biệt là cây khoai tây cần tập trung trồng xong trước 20/11. Căn cứ tình hình thực tế, các địa phương tính toán và khuyến cáo quy mô sản xuất từng loại cây trồng, bố trí rải vụ phù hợp để bảo đảm nguồn cung về giống, vật tư phục vụ sản xuất vụ đông, hạn chế tình trạng dư thừa trong thời gian chính vụ; đồng thời, tăng cường công tác kiểm tra, quản lý nhà nước về chất lượng giống cây trồng, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và các loại vật tư nông nghiệp trên địa bàn.

Khi cơ cấu cây trồng được lựa chọn phù hợp, thời vụ bảo đảm, kỹ thuật và cơ giới hóa được áp dụng đồng bộ, liên kết sản xuất - tiêu thụ được tăng cường, vụ đông sẽ tiếp tục phát huy vai trò trong nâng cao hiệu quả sử dụng đất và phát triển sản xuất trồng trọt theo hướng hàng hóa, hiệu quả hơn.

Nguồn: baohungyen.vn